De baby komt

 ...zonder verloskundige in de buurt, en nu?

In Nederland kun je, als er geen complicaties te verwachten zijn, de plaats van je bevalling zelf bepalen. Thuis of in het ziekenhuis. Maar wat als de baby onverwachts eerder komt en je door omstandigheden alleen, of alleen met je partner, moet bevallen?

Hoe moet je handelen?

Stap 1: Rustig blijven

Probeer niet in paniek te raken op het moment dat de baby zo onverwachts komt. Juist zo'n snelle, korte bevalling heeft weinig complicaties. Maak je niet druk om wat er gaat gebeuren.

Ben je alleen?

De weeën waarschuwen je op de komst van de kleine. Als je alleen bent is het van belang om, naast je verloskundige, je partner (en anders familie, of een van je vrienden) te laten weten dat de bevalling elk moment kan gaan beginnen. Zo zorg je ervoor dat er iemand bij je is tijdens de bevalling, je kunt altijd hulp gebruiken.

Stap 2: Bellen

Voordat je gaat bevallen, moet je je verloskundige bellen. Zij kan je telefonisch goed begeleiden tijdens de bevalling. Blijf met je verloskundige aan de lijn terwijl jij en je partner de instructies opvolgen. Het is handig om de telefoon op de speaker te zetten zodat jullie je handen vrij hebben om de handelingen uit te voeren.

Stap 3: Ontspannen

Het is de bedoeling niet bewust mee te persen. Zo kun je je beter ontspannen. Blijf in een regelmatig tempo ademhalen of zuchten. Niet te veel nadenken, maar gewoon doen!

Zwangerschapsgym

Door zwangerschapsgymnastiek leer je, als ouders in spé, hoe je op een ontspannen manier kunt bevallen. Je leert ademhalingstechnieken en bouwt tegelijkertijd een goede conditie op. Door de bevalling te oefenen sta je niet voor een raadsel als het eenmaal zo ver is. Een goede voorbereiding is het halve werk.

Stap 4: Hulp

Door, op je rug of op je zij, op bed te gaan liggen kan je partner goed zien wat er gebeurt en helpen met de geboorte van jullie kindje.

Stap 5: Bevallen

- Laat zuchtend het hoofdje geboren worden, pers niet in een keer door.

- Dan komen de schouders. Misschien dat je hier wel even flink moet persen.

- Je partner kan kijken of de navelstreng niet om de nek zit. Als dat wel het geval is, moet je niet persen en kan je partner proberen de navelstreng over het hoofdje heen te schuiven.

- Als dat niet lukt, omdat hij te strak zit, laat het kindje dan omstrengeld geboren worden en schuif dan alsnog de navelstreng over het hoofdje heen. Het kindje is dan misschien een beetje blauw en ademt niet direct. Door goed te wrijven over het ruggetje en te prikkelen onder de voetjes, gaat het kindje na een paar seconden huilen.

Natuurlijke pijnstiller

Vaak is het een van de, zo niet de meest intense ervaring in je leven. Het is helemaal niet gek dat je er dan ook een beetje bang voor bent. De bevalling is een veelbesproken onderwerp en niet altijd zijn de verhalen zo rooskleurig. Het is een feit dat de meeste vrouwen de onzekerheid de baas kunnen zijn en de angst overwinnen.

Door de pijn die je voelt, ontwikkel je angst en stress. Stress zorgt ervoor dat een verhoogde hoeveelheid endorfine uit de hypofyse wordt afgegeven. In je hersenen worden daarom neurotransmitters beïnvloed. Hierdoor bereiken de pijnsignalen de hersenen minder goed. Door de endorfine wordt je pijndrempel verhoogd.

Stap 6: Verzorgen

Als je kindje geboren is, moet je het mondje goed schoonmaken met een steriel gaasje. De ademhaling komt meestal vanzelf op gang. Leg de baby op je buik in een zij- of buikligging en zorg dat het neusje vrij is. Door over het ruggetje te wrijven, stimuleer je de ademhaling en bevorder je de bloedsomloop.

Huid op huid contact is belangrijk. Door je kindje op je buik te leggen, past je lichaamstemperatuur zich aan om te voorkomen dat je kindje afkoelt. Ook ligt hij met een oor naast je hart. Het geluid is herkenbaar en stelt je kindje gerust. Zo kunnen jullie allebei bijkomen van de inspanning.

Stap 7: Afblijven

Het is belangrijk om van de navelstreng af te blijven. Als de navelstreng langer verbonden is, ontvangt je kindje meer voedingstoffen, zuurstof en bloed. De verloskundige is op dit moment meestal al aanwezig en zij kan de navelstreng afklemmen. Als de verloskundige er nog niet is, kun je gerust nog op haar wachten.

Als de navelstreng afgebroken of afgescheurd is, dan kun je het blauwe klemmetje (zit in het kraampakket), een stukje touw of eventueel schoenveters gebruiken om de navelstreng vast te binden.

Stap 8: Placenta

Het uiteinde van de placenta moet ook vastgebonden worden, maar doe het eerst bij je baby en dan pas bij de placenta. De placenta wordt samen met de vliezen geboren. De verloskundige zal je hierbij helpen. Vang, als de verloskundige er nog niet is, de placenta op als je een flinke nawee krijgt.

Stap 9: Bespreken

Omdat jij samen met je partner een bevalling hebt ondergaan zonder professionele hulp is het goed om samen met de verloskundige de bevalling te bespreken. Neem de tijd, want het is natuurlijk een hele gebeurtenis geweest.

Feitjes

• 29% van alle vrouwen bevalt thuis

• 70% van alle bevallingen die de verloskundige begeleidt, vindt thuis plaats.

• De verloskundige begeleidt daarnaast meer dan 90% van de eerstelijnsbevallingen in het ziekenhuis.

Bron: CBS.

Illustratie: JdJ